7 μικρές συνήθειες που σκοτώνουν σιγά σιγά τη σχέση σου (και δεν το καταλαβαίνεις)

Μια σχέση σπάνια τελειώνει με έναν μεγάλο καβγά. Συνήθως σβήνει αθόρυβα. Μια απάντηση που δεν δόθηκε. Ένα βλέμμα που έμεινε στο κινητό. Μια κουβέντα που αναβλήθηκε για «αύριο».
Και μια μέρα κοιτάς τον άνθρωπο δίπλα σου και σκέφτεσαι: «Πότε απομακρυνθήκαμε τόσο;»
Η απάντηση βρίσκεται σχεδόν πάντα σε μικρές συνήθειες. Κι αυτό είναι καλό νέο. Γιατί ό,τι χτίστηκε λίγο λίγο, μπορεί και να ξαναχτιστεί λίγο λίγο.
1. Όταν ο άλλος σού «χτυπάει την πόρτα» και δεν ανοίγεις
Μέσα στη μέρα, ο σύντροφός σου σού στέλνει μικρά σήματα. «Κοίτα αυτό.» «Ξέρεις τι έγινε σήμερα;» Ένα αστείο. Ένα άγγιγμα στο πέρασμα.
Δεν είναι ασήμαντα. Είναι ο τρόπος του να ρωτήσει: «Είσαι εδώ για μένα;»
Τα ζευγάρια που μένουν μαζί απαντούν στα περισσότερα από αυτά τα σήματα. Τα ζευγάρια που χωρίζουν τα αφήνουν, τις περισσότερες φορές, να πέσουν στο κενό. Όχι από κακία. Από κούραση, από βιασύνη, από συνήθεια.
2. Όταν το παράπονο γίνεται επίθεση
«Με στενοχώρησε που δεν πήρες τηλέφωνο» είναι παράπονο. Λέει πώς ένιωσες.
«Είσαι αδιάφορος, πάντα έτσι ήσουν» είναι επίθεση. Λέει ποιος είναι ο άλλος.
Στο πρώτο, ο άλλος μπορεί να σε ακούσει. Στο δεύτερο, το μόνο που θα κάνει είναι να αμυνθεί. Και η κουβέντα τελειώνει πριν καν αρχίσει.
3. Η ειρωνεία που πληγώνει περισσότερο απ' όσο νομίζεις
Ένα γύρισμα των ματιών. Ένα «ναι, καλά». Ένας τόνος που λέει «εγώ ξέρω καλύτερα».
Από όλες τις συμπεριφορές μέσα σε ένα ζευγάρι, αυτή είναι από τις πιο επικίνδυνες. Γιατί δεν λέει «διαφωνώ μαζί σου». Λέει «σε υποτιμώ». Και κανείς δεν μένει κοντά σε κάποιον που τον κάνει να νιώθει μικρός.
4. Το «δεν φταίω εγώ»
Κάθε φορά που ο άλλος λέει κάτι που τον πείραξε, εσύ απαντάς με δικαιολογία. Ή με ένα «κι εσύ τι έκανες;».
Ο άλλος σιγά σιγά καταλαβαίνει ότι δεν έχει νόημα να μιλήσει. Και σταματά.
Δοκίμασε κάτι απλό: «Έχεις δίκιο, σε αυτό δεν σε πρόσεξα.» Δεν σημαίνει ότι φταις για όλα. Σημαίνει ότι τον άκουσες. Και αυτό αλλάζει όλο το κλίμα.
5. Η σιωπή που μοιάζει με τιμωρία
Κλείνεσαι. Δεν απαντάς. Φεύγεις από το δωμάτιο.
Πολλές φορές δεν το κάνεις για να τιμωρήσεις. Το κάνεις γιατί η ένταση σε πλημμυρίζει και δεν ξέρεις τι άλλο να κάνεις. Ο άλλος όμως δεν το ξέρει αυτό. Εκείνος βλέπει μόνο έναν τοίχο.
Πες το με λόγια: «Χρειάζομαι μισή ώρα να ηρεμήσω. Μετά θέλω να το συζητήσουμε.» Έτσι η σιωπή γίνεται διάλειμμα, όχι απόρριψη.
6. Η ρουτίνα που γίνεται βαρεμάρα
Δουλειά, σπίτι, φαγητό, τηλεόραση, ύπνος. Και από την αρχή.
Μια μεγάλη έρευνα που παρακολούθησε ζευγάρια για πολλά χρόνια έδειξε κάτι που ίσως δεν περιμένεις: η βαρεμάρα στα πρώτα χρόνια του γάμου προμήνυε λιγότερη ευτυχία πολλά χρόνια αργότερα. Η βαρεμάρα σε απομακρύνει χωρίς να το καταλάβεις.
Δεν χρειάζεσαι μεγάλα ταξίδια. Χρειάζεσαι κάτι καινούργιο, έστω και μικρό. Μια βόλτα σε μέρος που δεν έχετε πάει. Ένα φαγητό που δεν έχετε μαγειρέψει. Κάτι που θα σας κάνει να γελάσετε μαζί.
7. Όταν όλα γίνονται αυτονόητα
Ο καφές που σου φέρνει το πρωί. Τα ψώνια που κάνει χωρίς να του το ζητήσεις. Η φροντίδα όταν είσαι άρρωστος.
Στην αρχή τα πρόσεχες. Τώρα δεν τα βλέπεις καν.
Ένα απλό «ευχαριστώ, το πρόσεξα» κοστίζει δύο δευτερόλεπτα. Και έχει φανεί ότι η καθημερινή ευγνωμοσύνη κάνει τους συντρόφους να νιώθουν πιο κοντά ο ένας στον άλλον.
Τι κρατάς από όλα αυτά
Καμία από αυτές τις συνήθειες δεν σημαίνει ότι εσύ ή ο σύντροφός σου είστε «κακοί άνθρωποι». Τις περισσότερες φορές είναι τρόποι να προστατευτείς. Από την κούραση. Από τον φόβο. Από παλιές πληγές.
Ξεκίνα από τον εαυτό σου, όχι από τον άλλον. Διάλεξε μία συνήθεια από τις επτά και δούλεψέ την αυτή την εβδομάδα. Μόνο μία.
Κι αν νιώθεις ότι όσο κι αν προσπαθείτε δεν τα καταφέρνετε μόνοι σας, ζήτα βοήθεια. Αυτό δεν είναι αποτυχία. Είναι φροντίδα για κάτι που αξίζει.
Ενδεικτικές πηγές: J. M. Gottman & N. Silver, «The Seven Principles for Making Marriage Work» · Gottman Institute, «Turn Toward Instead of Away» · I. Tsapelas, A. Aron & T. Orbuch (2009), Psychological Science · S. Algoe, S. Gable & N. Maisel (2010), Personal Relationships.
© Συντακτική ομάδα Ψυχολογικού Φάρου. Απαγορεύεται η αναδημοσίευση χωρίς άδεια.
Βιωματική ψυχολογία – Αρ. πνευματικών δικαιωμάτων: 5753-24/4/2012
Ψυχολογικός Φάρος