Θα κάνει ό,τι του ζητήσεις. Αρκεί να του το ζητήσεις έτσι
Του το ζήτησες ευγενικά. Μετά πιο έντονα. Μετά το ξαναείπες, και ξανά. Κι εκείνος είτε έκανε πως δεν άκουσε, είτε είπε «ναι» και δεν έκανε τίποτα, είτε θύμωσε και η κουβέντα κατέληξε σε καβγά.
Υπάρχει άλλος δρόμος. Δεν περνάει από τις φωνές ούτε από τα κόλπα. Περνάει από το πώς λειτουργεί ένας άνθρωπος όταν νιώθει ότι τον πιέζουν, και πώς όταν νιώθει ότι τον σέβονται.
Πρώτα, μια διευκρίνιση
Δεν μιλάμε για χειραγώγηση. Τα κόλπα, οι ενοχές, οι εκβιασμοί μπορεί να «πιάσουν» μία ή δύο φορές. Μακροπρόθεσμα όμως φθείρουν την εμπιστοσύνη, και μια σχέση χωρίς εμπιστοσύνη δεν κρατάει.
Μιλάμε για κάτι πιο έξυπνο και πιο τίμιο: να μάθεις να ζητάς με τρόπο που κάνει τον άλλον να θέλει να σου πει «ναι».
1. Ξεκίνα μαλακά
Η αρχή της κουβέντας κρίνει συχνά το τέλος της. Οι μελέτες σε ζευγάρια δείχνουν ότι όταν μια συζήτηση ξεκινά με επίθεση, κατηγορία ή ειρωνεία, σχεδόν πάντα τελειώνει άσχημα. Όταν ξεκινά ήρεμα, έχει πολύ περισσότερες πιθανότητες να βγάλει λύση.
Αντί για «Ποτέ δεν με βοηθάς στο σπίτι!», δοκίμασε: «Είμαι πολύ κουρασμένη αυτή την εβδομάδα. Θα με βοηθούσες να μοιραστούμε τις δουλειές;». Το ίδιο αίτημα. Εντελώς διαφορετική αντίδραση.
2. Μίλα για σένα, όχι για εκείνον
Το «εσύ πάντα» και το «εσύ ποτέ» βάζουν τον άλλον σε άμυνα. Και όποιος αμύνεται, δεν ακούει. Ψάχνει πώς θα απαντήσει.
Πες τι νιώθεις και τι χρειάζεσαι: «Νιώθω μόνη όταν περνάμε τα βράδια ο καθένας στο κινητό του. Θα ήθελα να κάνουμε κάτι μαζί». Δεν τον κατηγορείς. Του δείχνεις πώς να σε κάνει ευτυχισμένη.
3. Άφησέ του χώρο να επιλέξει
Όταν ένας άνθρωπος νιώθει ότι του επιβάλλουν κάτι, η φυσική του αντίδραση είναι να αντισταθεί. Οι ψυχολόγοι το λένε «αντίδραση στην απειλή της ελευθερίας». Όσο πιο πολύ πιέζεις, τόσο πιο πολύ σφίγγεται.
Αντί για εντολή, δώσε επιλογές: «Θέλεις να πάμε στη μάνα μου το Σάββατο ή την Κυριακή;». Η απόφαση να πάτε μένει. Αλλά εκείνος νιώθει ότι διαλέγει, όχι ότι τον σέρνουν.
4. Δώσε για να πάρεις
Η ανταπόδοση είναι από τους πιο βαθιούς κανόνες των ανθρώπινων σχέσεων. Όταν κάποιος κάνει κάτι για μας, νιώθουμε φυσικά την ανάγκη να του το επιστρέψουμε.
Αν θέλεις να έρθει μαζί σου σε μια εκδήλωση που τον βαριέται, έλα κι εσύ μαζί του σε κάτι που αγαπά εκείνος. Όχι ως συναλλαγή, αλλά ως ισορροπία. Στις σχέσεις που κρατούν, και οι δύο νιώθουν ότι παίρνουν και δίνουν.
5. Δέξου κι εσύ τη δική του γνώμη
Ακούγεται παράδοξο, αλλά είναι από τα πιο ισχυρά. Οι έρευνες σε νιόπαντρα ζευγάρια έδειξαν ότι οι σχέσεις όπου ο ένας δέχεται την επιρροή του άλλου, ακούει, λαμβάνει υπόψη, αλλάζει γνώμη όταν χρειάζεται, είναι πολύ πιο σταθερές.
Όταν εσύ ακούς πραγματικά τι λέει, κι εκείνος γίνεται πιο ανοιχτός σε ό,τι λες εσύ. Η επιρροή πάει και προς τις δύο κατευθύνσεις.
6. Ευγένεια, ακόμα κι όταν είσαι θυμωμένη
Ένα «σε παρακαλώ» και ένα «ευχαριστώ» δεν είναι τυπικότητες. Είναι μηνύματα: «σε σέβομαι», «σε εκτιμώ». Και ο άνθρωπος που νιώθει ότι τον εκτιμούν, θέλει να συνεχίσει να αξίζει αυτή την εκτίμηση.
Όταν κάνει κάτι που του ζήτησες, πρόσεξέ το και πες το. «Μου έκανες τη ζωή πιο εύκολη σήμερα». Η αναγνώριση είναι το καλύτερο κίνητρο για την επόμενη φορά.
7. Μην ξεχνάς την τρυφερότητα
Ένα αγκάλιασμα, ένα φιλί, ένα χάδι στο χέρι πριν από μια δύσκολη κουβέντα αλλάζουν την ατμόσφαιρα. Μελέτες σε ζευγάρια έδειξαν ότι όσοι αυξάνουν τα φιλιά στην καθημερινότητά τους νιώθουν λιγότερο στρες και περισσότερη ικανοποίηση από τη σχέση.
Η τρυφερότητα δεν είναι εργαλείο για να πάρεις κάτι. Είναι το έδαφος πάνω στο οποίο όλα τα άλλα γίνονται πιο εύκολα.
Κι αν τίποτα δεν πιάνει;
Αν ζητάς με ηρεμία, με σεβασμό, με αγάπη, και η απάντηση είναι πάντα αδιαφορία ή απόρριψη, τότε το πρόβλημα μάλλον δεν είναι ο τρόπος σου. Μπορεί να είναι η σχέση. Μια κουβέντα με έναν σύμβουλο ζεύγους μπορεί να βοηθήσει και τους δύο να δείτε τι συμβαίνει.
Κράτα αυτό
Δεν χρειάζεται να «νικήσεις» τον άντρα σου για να πάρεις αυτό που θέλεις. Χρειάζεται να τον κάνεις σύμμαχο. Κι ο πιο σίγουρος δρόμος για εκεί είναι να ζητάς ειλικρινά, να ακούς πραγματικά και να του δείχνεις ότι μαζί σου κερδίζει κι εκείνος.
Ενδεικτικές πηγές: J. Gottman, J. Coan, S. Carrere, C. Swanson, «Predicting marital happiness and stability from newlywed interactions» («Πρόβλεψη της ευτυχίας και της σταθερότητας του γάμου από τις αλληλεπιδράσεις νιόπαντρων»), Journal of Marriage and the Family (1998) · J. Brehm, «A theory of psychological reactance» («Μια θεωρία της ψυχολογικής αντίδρασης»), Academic Press (1966) · R. Cialdini, «Influence: The Psychology of Persuasion» («Επιρροή: η ψυχολογία της πειθούς») · K. Floyd κ.ά., «Kissing in marital and cohabiting relationships: Effects on blood lipids, stress, and relationship satisfaction» («Το φιλί σε έγγαμες και συζώσες σχέσεις: επιδράσεις στα λιπίδια του αίματος, το στρες και την ικανοποίηση από τη σχέση»), Western Journal of Communication (2009).
© Συντακτική ομάδα Ψυχολογικού Φάρου. Απαγορεύεται η αναδημοσίευση χωρίς άδεια.
Βιωματική ψυχολογία – Αρ. πνευματικών δικαιωμάτων: 5753-24/4/2012
Ψυχολογικός Φάρος
