Δε σε ψάχνουν πια; Τι σου λέει η σιωπή τους
Κοιτάς το κινητό. Κανένα μήνυμα. Ούτε σήμερα, ούτε χθες, ούτε την προηγούμενη εβδομάδα. Αν δεν στείλεις εσύ, δεν θα στείλει κανείς. Αν δεν τηλεφωνήσεις εσύ, η σιωπή θα συνεχιστεί.
Κάποια στιγμή αναρωτιέσαι: αν σταματήσω να ψάχνω, θα με ψάξουν; Η απάντηση συνήθως πονάει. Αλλά σου δείχνει κάτι σημαντικό για το πού στέκεσαι και για το πού αξίζει να ξοδεύεις την καρδιά σου.
Οι σχέσεις στηρίζονται στην αμοιβαιότητα
Κάθε σχέση, ερωτική, φιλική ή συγγενική, κρατιέται ζωντανή με ένα απλό πήγαινε-έλα. Δίνω, παίρνω. Ψάχνω, με ψάχνουν. Η κοινωνική ψυχολογία το ονομάζει κανόνα της αμοιβαιότητας. Είναι από τους πιο παλιούς και πιο σταθερούς κανόνες της ανθρώπινης συμβίωσης.
Όταν η κίνηση έρχεται πάντα από τη δική σου πλευρά, η ισορροπία έχει χαθεί. Δεν χρειάζεται να μετράς ποιος έστειλε τελευταίος. Χρειάζεται όμως να προσέξεις αν υπάρχει αμοιβαιότητα ή αν κουβαλάς εσύ ολόκληρη τη σχέση.
Γιατί είναι τόσο δύσκολο να σταματήσεις
Ο άνθρωπος έχει βαθιά ανάγκη να ανήκει κάπου. Έρευνες δείχνουν ότι η κοινωνική απόρριψη, ακόμα και η σιωπηλή, ενεργοποιεί στον εγκέφαλο περιοχές που εμπλέκονται και στην επεξεργασία του πόνου. Γι' αυτό η αδιαφορία του άλλου δεν σε αφήνει αδιάφορο. Σε πονάει πραγματικά.
Υπάρχει και κάτι ακόμα. Αν ο άλλος απαντά πού και πού, μια φορά στις δέκα, αυτό σε κρατάει πιο δεμένο απ' ό,τι αν δεν απαντούσε ποτέ. Η απρόβλεπτη ανταπόκριση λειτουργεί σαν λαχείο: περιμένεις πάντα την επόμενη φορά που ίσως «κερδίσεις». Έτσι συνεχίζεις να ψάχνεις, ενώ η σχέση έχει ήδη αδειάσει.
Αν από τη φύση σου αγχώνεσαι στις σχέσεις και φοβάσαι την εγκατάλειψη, η σιωπή του άλλου σε σπρώχνει να προσπαθείς ακόμα περισσότερο. Περισσότερα μηνύματα, περισσότερες εξηγήσεις, περισσότερη προσπάθεια. Και όσο εσύ τρέχεις, ο άλλος συχνά απομακρύνεται κι άλλο.
Τι σου λέει η σιωπή
Δεν ισχύει πάντα ότι η σιωπή σημαίνει αδιαφορία. Ένας άνθρωπος μπορεί να περνάει δύσκολα, να έχει κατάθλιψη, πένθος, υπερβολικό φόρτο. Γι' αυτό αξίζει, πριν βγάλεις συμπέρασμα, να ρωτήσεις μία φορά ευθέως: «Σε νιώθω απόμακρο. Είσαι καλά; Συμβαίνει κάτι ανάμεσά μας;»
Αν η απάντηση δεν έρθει, ή έρθει και τίποτα δεν αλλάξει, τότε η σιωπή είναι απάντηση. Όταν κάποιος θέλει να σε βρει, σε βρίσκει. Δεν χρειάζεται να μαντεύεις τι σκέφτεται. Αρκεί να κοιτάξεις τι κάνει.
Πώς σταματάς να ψάχνεις χωρίς να γεμίσεις πίκρα
Δοκίμασε να κάνεις ένα βήμα πίσω. Όχι ως τιμωρία ή τέχνασμα, αλλά για να δεις καθαρά. Αν η επικοινωνία σταματά μόλις σταματάς εσύ, έχεις την απάντηση που χρειάζεσαι.
Μην το πάρεις ως απόδειξη ότι δεν αξίζεις. Το ότι κάποιος δεν σε ψάχνει λέει περισσότερα για τις δικές του προτεραιότητες και δυνατότητες απ' ό,τι για τη δική σου αξία.
Άφησε χώρο για τη λύπη. Είναι φυσικό να πονάς για μια σχέση που έσβησε. Δεν χρειάζεται να δείχνεις δυνατός ούτε να κάνεις πως δεν σε νοιάζει.
Στρέψε την ενέργειά σου εκεί που επιστρέφει. Υπάρχουν άνθρωποι που σε ρωτούν τι κάνεις, που χαίρονται να σε ακούν, που σε αναζητούν χωρίς να τους το ζητήσεις. Εκεί αξίζει να επενδύσεις τον χρόνο σου.
Κράτα την πόρτα σου ανοιχτή, αλλά σταμάτα να χτυπάς τη δική τους. Αν κάποτε σε αναζητήσουν ειλικρινά, μπορείς να αποφασίσεις τότε. Μέχρι τότε, η ζωή σου συνεχίζεται.
Το να σταματήσεις να ψάχνεις κάποιον που δεν σε ψάχνει δεν είναι εγωισμός ούτε ψυχρότητα. Είναι αυτοσεβασμός. Είναι η στιγμή που αποφασίζεις ότι η αγάπη και η φιλία που δίνεις αξίζουν να βρίσκουν ανταπόκριση.
Ενδεικτικές πηγές: Gouldner, A. W. (1960). The norm of reciprocity: A preliminary statement. American Sociological Review, 25(2), 161–178. · Baumeister, R. F., & Leary, M. R. (1995). The need to belong: Desire for interpersonal attachments as a fundamental human motivation. Psychological Bulletin, 117(3), 497–529. · Eisenberger, N. I., Lieberman, M. D., & Williams, K. D. (2003). Does rejection hurt? An fMRI study of social exclusion. Science, 302(5643), 290–292. · Mikulincer, M., & Shaver, P. R. (2007). Attachment in Adulthood: Structure, Dynamics, and Change. Guilford Press.
© Συντακτική ομάδα Ψυχολογικού Φάρου · Αριθμός πνευματικών δικαιωμάτων 5753-24/4/2012
Ψυχολογικός Φάρος
